360 graden ARCAM: Oostelijke Eilanden


Wist je dat er op struikelafstand van ARCAM heel veel bijzondere architectuur te vinden is? Wandel voor of na je bezoek eens door een van de vele buurten rondom ons informatiecentrum aan de Prins Hendrikkade. 

In 360 graden ARCAM lichten we met regelmaat een nieuwe buurt uit. Deze week: Kattenburg, Wittenburg en Oostenburg. Ook nu we geadviseerd worden om thuis te blijven in verband met het Coronavirus, kan het soms fijn zijn om even de benen te strekken. Wandel met dit mooie weer eens naar de Oostelijke Eilanden en ontdek hun rijke historie in de scheepsbouwindustrie, maar kijk ook naar alle prachvan de nieuwbouw.

Beeld: Oost Indisch Zee Magazijn via Beeldbank Stadsarchief Amsterdam / Pieter Schenk (1660-1713).

Langs het Scheepvaartmuseum, via de Kattenburgerstraat, loop je zo Kattenburg in. Samen met Wittenburg en Oostenburg zijn dit drie kunstmatige eilanden die rond 1650 zijn aangelegd. De eilanden werden gevuld met pakhuizen, scheepswerven en scheepvaart-gerelateerde gebouwenRond de 19e eeuw krijgen de eilanden meer een industrieel karakter en staan ze bekend om de productie van stoommachines en stoomlocomotieven.  

Doorlopend naar de Kattenburgerkruisstraat ga je een poort door, ook wel de Triomfboog van Kattenburg genoemd. Ode pijlers van de onderdoorgang staan verhalen van en over de buurtbewoners. In dezelfde straat kun je de Vogeltjes van Kattenburg bewonderen. Het i2009 gemaakte kunstwerk is ontworpen door Margot Berkman en Eline Janssens en is in 2011 genomineerd voor de Amsterdamse Straatkunstprijs. 

Beeld: De vogeltjes van Kattenburg via website Margot Berkman

Loop vervolgens de Kattenburgerkade af langs het water. Aan het eind van de kade steek je de brug over naar Wittenburg, om vervolgens je weg te vervolgen naar het Windroosplein.  

Beeld: Vierwindenhuis

Vierwindenhuis, Windroosplein
Aan dit plein ligt het Vierwindenhuis. Dit gebouw, van architect Gian Piero Frassinelliheeft een naam die goed past bij die van het Windroosplein. De vier hoeken van dit complex, dat 89 koopwoningen bevat, zijn georiënteerd op de windrichtingen.  

Vanaf het Vierwindenhuis zie je ook het gebouw van de voormaligKoninklijke Noord- en Zuid-Hollandse Reddingmaatschappij. Tegenwoordig is hier Amsterdam Wharf gevestigd 

Beeld: Het Groendland via website Kondor Wessels vastgoed

Het Groenland, Jacob Burggraafstraat
Loop vervolgens door de Kleine Wittenburgerstraat langs Het Groenland, een appartementencomplex opgeleverd in 2004 door architectenbureau AWG Architecten en projectontwikkelaar Kondor Wessels Vastgoed. Het complex is neergezet op de plek van de voormalige scheepswerf ‘Het Groenland’. Inspiratie voor het ontwerp van het complex zijn de oude pakhuizen. Bijzonder is dat het gebouw met twee zijden in het water van de Wittenburgervaart staat.  

Beeld: Wiener & Co

Wiener & Co, Oostenburgergracht
Steek vervolgens de Wittenburgervaart over via de Ezelsbrug. Vanaf dit bruggetje heb je een prachtig uitzicht op de boothuizen van Wiener & Co. Ook deze panden zijn gebouwd op een voormalig scheepswerf. Het project werd gerealiseerd door Terra Ontwikkeling (Heijmans en NIBC) en ontworpen door architectenbureau Arons en Gelauff architecten. In 2017 won het complex de Zuiderkerkprijs

Beeld: Wonen in de Drukkerij via website IAA Architecten

Wonen in de DrukkerijOostenburgervoorstraat 
Verderop in de Oostenburgervoorsstraat staat dit bijzondere woonblok, op de plek van de vroegere Amsterdamse drukkerij Van Orsouw. Dit project is door een aantal particulieren op eigen initiatief gerealiseerd door samen te werken in een Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO). Toen twee panden vrij kwamen te staan eind twintigste eeuw werd in 2013 het project Wonen in de Drukkerij ontworpen door architectenbureau IAA Architecten. De twee panden werden gesloopt en een compleet nieuw pand werd gebouwd met prachtig klassiek metselwerk. Niet zo gek dus dat Wonen in de Drukkerij in 2018 genomineerd werd voor de Zuiderkerkprijs. 

Beeld: Werkspoorhallen

Werkspoorhallen, Zeemagazijnkade e.o.
Via de Werkspoorbrug uit 1896 loop je naar de volgende stop. Je kan hier een kijkje nemen in de tijd van de industriële bedrijvigheid van de 19e eeuw door langs de Werkspoorhallen te lopen. Deze vijf aan elkaar geschakelde ruimtes worden ook wel de Van Gendthallen genoemd. In 2001 zijn de hallen benoemd tot Rijksmonument.  

Beeld: INIT Gebouw © Alf van Beem

INIT-gebouwJacob Bontiusplaats 9
Een stukje verderop is het nieuwe INIT-gebouwGROOSMAN Architecten, te bewonderen. Dit immense bedrijfsverzamelgebouw is niet te missen en staat op de plek waar zich vroeger de VOC-pakhuizen bevonden. Het gebouw heeft een dubbele glazen gevel en in combinatie met de strakke, rechthoekige vormen en het gebruik van beton, staal en glas past het mooi bij het industriële karakter van het eiland. 

Houd de Oostelijke Eilanden goed in de gaten want de komende jaren zijn er veel bijzondere nieuwbouwprojecten gepland! Neem bijvoorbeeld eens een kijkje op Oostenburg, voor een inzicht in de toekomst! Meer leren over Amsterdam Oost? Check dan het videocollege over dit stadsdeel! 

ARCAM bedankt alle partijen die een bijdrage hebben geleverd aan de totstandkoming van dit artikel. Waar mogelijk en bekend zijn bronnen en beeldrechten genoemd. Neem voor vragen contact met ons op. 


Verwant

360 graden ARCAM: de Prins Hendrikkade

Wandel nog één keer mee en bewonder de mooiste architectuur in de laatste 360 graden ARCAM.

360 graden ARCAM: het Rembrandtplein

Leer het levendige plein op een andere manier kennen!

360 graden ARCAM: Overhoeks en Sixhaven

Maak kennis met de moderne architectuur van Sixhaven!

360 graden ARCAM: Czaar Peterbuurt

Bekijk het moderne jasje van de historische wijk.

360 graden ARCAM: Westerdokseiland

Van industrieel schiereiland naar nieuwbouwwijk aan het water!

360 graden ARCAM: Rokin en Spui

Maak kennis met de transformatietopstukken van het Rokin en Spui!

360 graden ARCAM: Waterlooplein en Nieuwmarkt

Ontdek de bekende en onbekende schatten van de Nieuwmarkt- en Waterloopleinbuurt!

360 graden ARCAM: de Jordaan

Wist je dat er op struikelafstand van ARCAM heel veel bijzondere architectuur te vinden is?

360 graden ARCAM: Marineterrein

Wist je dat er op struikelafstand van ARCAM heel veel bijzondere architectuur te vinden is?

360 graden ARCAM: Oostelijk Havengebied

Wist je dat er op struikelafstand van ARCAM heel veel bijzondere architectuur te vinden is?

360 graden ARCAM: de Plantagebuurt

Wist je dat er op struikelafstand van ARCAM heel veel bijzondere architectuur te vinden is?

360 graden ARCAM: Oosterdokseiland

Wist je dat er op struikelafstand van ARCAM heel veel bijzondere architectuur te vinden is?