Tentoonstelling Collective Comeback


Collective Comeback – De terugkeer van collectieve architectuur in Amsterdam

Studentenhuis Weesperstraat, Amsterdam (1959-1966). Herman Hertzberger, Tjakko Hazewinkel, Henk Dicke. © Herman Hertzberger

Collectief wonen en bouwen maakt een comeback in de Amsterdamse architectuur. Net zoals in de periode 1965-1985, waar architecten op grote schaal gedeelde ruimten en voorzieningen ontwierpen, focussen de architecten van vandaag weer op collectiviteit.  Met maquettes, tekeningen, foto’s en films van iconische gebouwen, spiegelt Collective Comeback de collectieve architectuur van toen aan die van nu.

Toen
Na de wederopbouw vindt er een omslag plaats in de architectuur.  De welvaart neemt toe, de woningnood neemt af en de architect kan zich richten op comfort en kwaliteit. Ontwerpers zetten hun zinnen op collectieve architectuur. De projecten in de tentoonstelling tonen de innovatieve aard van dit nieuwe bouwideaal, zoals de nadruk op ‘de ontmoeting’ in Herman Hertzbergers Drie Hoven en het betrekken van bewoners bij het ontwerpproces van het Bickerseiland. 

Vandaag
Nu, ongeveer vijftig jaar later,  is collectieve architectuur opnieuw actueel. Compacte woningen met gedeelde voorzieningen bieden soelaas in een verdichtend en verduurzamend Amsterdam. Steeds meer Amsterdammers wonen buiten het klassieke gezinsverband. Voor hen biedt collectieve architectuur een betaalbaar middel in de gespannen huizenmarkt. Niet alleen nieuwe concepten van samenwonen, zoals het friends-wonen, maar ook nieuwe vormen van collectief opdrachtgeverschap rukken op.

Tien iconische gebouwen van toen
– Weesperflat | Architect: Herman Herzberger | Oplevering: 1966
– Hubertushuis | Architect: Aldo van Eyck | Oplevering 1978
– De Drie Hoven | Architect Herman Hertzberger | Oplevering 1975
– Vierwindenhuis | Architect Frassinelli | Oplevering 1990
– HAT-Eenheid Jacob Catskade | Architect: Herman Zeinstra, De Kat & Peek | Oplevering: 1983
– Bickerseiland (Experimentele Woningbouw) | Architect: Paul de Ley en Jouke van den Bout | Oplevering: 1982
– Hoptille | Architect Kees Rijnboutt (VDL) | Oplevering 1982
– Eerste Jan Steenstraat (Experimentele Woningbouw) | Architect Robert Ouëndag | Oplevering 1981
– Pentagon | Architect Theo Bosch | Oplevering 1983
– Plan van Gool | Architect Frans van Gool | Oplevering 1968

Met Collective Comeback plaatst Architectuurcentrum Amsterdam deze twee golven van collectieve architectuur voor het eerst in perspectief. Ontdek hoe collectiviteit in de periode 1965-1985 vorm heeft gekregen en hoe dit fenomeen vandaag opnieuw gestalte krijgt.


De tentoonstelling is te zien bij Architectuurcentrum Amsterdam vanaf 11 januari t/m 2 juni 2019.

Save the date: de feestelijke opening vindt plaats op vrijdag 11 januari 2019 vanaf 17.00 uur.