Ring A10


 
Amsterdam
Rijkswaterstaat
Rijkswaterstaat
1966-1990
Infra
 

Met zijn 32 kilometer lengte is de Ringweg A10 het langste bouwwerk van de stad. De bouw ervan nam een kleine dertig jaar in beslag. Het eerste stuk van de Ring, dat behalve de Coentunnel ook het Coentunneltrac├ę tussen de tunnel en het Bos en Lommerplein omvatte, werd geopend in 1966. Vervolgens werden achtereenvolgens de verdere Ring West en de delen Zuid, Oost en Noord in gebruik genomen. In 1990 werd het sluitstuk, de Zeeburgertunnel, voor het verkeer geopend en daarmee was de Ringweg rond.

Als gevolg van zijn uitzonderlijke lengte doorsnijdt de Ring een grote variatie aan stedelijke milieus en alleen al om die reden is hij bijvoorbeeld als leidraad voor een stadsverkenning zeldzaam interessant. De A10 passeert het IJ en de Amstel, woonwijken, bedrijventerreinen, havengebieden, stadslobben en groene scheggen. Vanaf de weg gaan de stad en het buitengebied het ene moment schuil achter geluidsschermen en boompartijen, het andere geven ze zich prijs in vluchtige doorkijkjes of weidse vergezichten. Een enkele keer ontvouwt zich voor de ogen van de weggebruiker een dubbelzijdig Panorama Mesdag, op de schaal van een beginnende metropool.

Mede door de afwisselende ligging in tunnels, verdiept, op maaiveld, of gedragen door dijklichamen, bruggen en viaducten, wisselt het gebouw van de A10 voortdurend van gedaante. De breedte van het wegprofiel varieert van een meter of dertig in delen van de Ring West, tot wel driehonderd meter plaatselijk voor de Ring Zuid. Beneden of boven de weg, en soms gelijkvloers, wordt de Ring 114 keer gekruist door de meest uiteenlopende verkeersroutes. In de bermen van de Ring, tegen en direct naast het wegtalud, ligt een onvermoede groene wereld van postzegelparken, hondenuitlaatgebieden, jeu de boules-banen en kinderboerderijen. Onzichtbaar weggestopt onder de A10 liggen enkele atoomschuilkelders uit de Koude Oorlog. Een verborgen ruimte voor een spoortunnel die nooit werd gebouwd, is een geliefde locatie voor stiekume dansfeesten.

Rondom de Ring wemelt het van de plannen die tot doel hebben om de verbinding te verbeteren tussen de werelden aan beide zijden, en de snelweg meer te integreren in de stad. Deze opgave heeft telkens een andere gedaante en wordt met steeds weer andere voorstellen beantwoord: dokmodellen, doorlopend bebouwde stadsradialen, ecologische linten, kunstwerken in onderdoorgangen en nog heel veel meer. Een ander deel van de opgaven heeft te maken met de verkeersstromen over de Ring, dus beweegt als het ware met de Ring mee. Hierbij gaat het vooral om vragen die voortkomen uit veranderingen van de verkeersintensiteit. Die kunnen leiden tot plannen voor weguitbreidingen, maar ook tot idee├źn voor milieuvoorzieningen of speculatieve voorstellen om de snelweg plaatselijk om te vormen tot een stadsboulevard. (ARCAM/DW)