Stadhuis/Muziektheater


 
Amstel 1
Amsterdam
Wilhelm Holzbauer, Cees Dam en B. Bijvoet
Gemeente Amsterdam
Metro, halte Waterlooplein
Zie voor meer informatie over dit gebouw ook de rubriek 'Typisch Amsterdams' op www.amsterdam.nl
1987
 

Combinatiegebouw van gemeentehuis en theater

De planvorming voor het nieuwe stadhuis (dat uiteindelijk in de jaren ’80 gerealiseerd werd, startte in 1937. In dat jaar werd de eerste prijsvraag uitgeschreven voor een nieuw stadhuis, toen nog op het Frederiksplein.

Deze werd gewonnen door Berghoef en Vegter, maar dat ontwerp is nooit gerealiseerd. Na de Tweede Wereldoorlog hebben zij nog diverse ontwerpen ingediend, ook voor de nieuwe locatie, het Waterlooplein. In 1964 koos de gemeenteraad voor het uitschrijven van een nieuwe prijsvraag. Deze werd in 1968 gewonnen door de Oostenrijkse architect Wilhelm Holzbauer.

Omdat ook de locatie van een nieuw theater ook al decennia -lang onduidelijk was, maakte Holzbauer in 1978 een nieuw ontwerp waarin stadhuis en theater gecombineerd werden. Onder fel protest van Amsterdammers en collega-architecten werd op het Waterlooplein dit combinatiegebouw, de ‘Stopera’, gerealiseerd.

De kritiek betrof met name het gebrek aan stedebouwkundige kwaliteiten van het ontwerp, de beperkte visie en zelfingenomenheid van het architectenduo en de bestuurlijke incompetentie van de gemeente.

Het gebouw bestaat uit twee delen. Het meest representatieve deel, het Muziektheater, is gesitueerd aan Amstel. Het Muziektheater heeft een glazen gevel, waarvoor wit-marmeren gevelpanelen geplaatst zijn. Het L-vormige stadhuis wordt gekenmerkt door gesloten en monotone gevels aan het Waterlooplein, de Amstelstraat en de Oude Schans en is opgetrokken uit baksteen. Een openbare galerij, toegankelijk vanaf de Amstelstraat en het Waterlooplein is een poging het stadhuis enigszins met de omgeving te verbinden. (ARCAM/IK)