Synagoge Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam


 
Zuidelijke Wandelweg 41
Amsterdam
Bjarne Mastenbroek, Uda Visser
SeARCH
Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam
Bouwbedrijf M.J. de Nijs en Zonen B.V
NS Station Amsterdam RAI +10 min.
Winnaar Amsterdamse Architectuur Prijs 2011 Dit project is o.m. gepubliceerd in Amsterdamse Architectuur 2010-2011; ARCAM POCKET 24. Klik hier voor meer boeken uit de reeks Â’ARCAM POCKETÂ’.
2010
Religie
 

Nieuw ‘huis van samenkomst’

Aan de Zuidelijke Wandelweg is een synagoge gebouwd naar ontwerp van Architectenbureau SeARCH. De oude synagoge aan de Jacob Soetendorpstraat voldeed niet meer aan de ‘eisen’ van de Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam (LJG).

De nieuwe synagoge oogt van buiten als een eenvoudige, rechthoekige doos van vier lagen. Het blijkt bij nader inzien echter bol te staan van de symboliek. Op de gevel staat, met een typografie van stippen die aan matzes doen denken, een Hebreeuwse welkomstboodschap. Daarnaast is er een patroon van Davidsterren als een tafelkleed over het gebouw gedrapeerd. De grote raampartijen aan beide zijde lijken Menora’s, zevenarmige kandelaars die symbool staan voor het licht, en volgen bovendien de contouren van de Sjoel (gebedsruimte).

Binnen in de Sjoel wordt de zee van daglicht getemperd door speciaal door Inside Outside ontworpen gordijnen waarin aan de ene zijde een patroon van jonge loten en aan de andere zijde een patroon van een oude boom is verwerkt. Het interieur is geheel in eikenhout uitgevoerd.

Om maar liefst 800 toehoorders een zitplek in de Sjoel te kunnen geven heeft de architect de as tussen Biema (spreekgestoelte) en Aron Hakodesj (kast met Torarollen) in het midden van de ruimte gesitueerd. De toehoorders zitten aan weerszijden van de as en getrapt boven hen hangen twee balkons met zitplaatsen waarvandaan Biema en Aron Hakodesj altijd zichtbaar zijn.

De toegangsdeuren van de Sjoel zijn bekleed met bladgoud (een geschenk van de bouwpartners aan de opdrachtgever/het gebouw) en omringd door stenen afkomstig uit de oude synagoge. Naast de toegangen tot de balkons bevinden zich op de tweede en derde verdieping ook kantoren en lesruimtes. Op de begane grond zijn verhuurbare (feest)ruimten van variabele grootte, een keuken en een Mikwe (reinigingsbad). Een zeer brede trap leidt naar de eerste verdieping met de Azara (ontvangstruimte), de bibliotheek en de Sjoel.

Het woord synagoge betekent letterlijk ‘huis van samenkomst’ en door het samenvoegen van deze functies in een gebouw wordt de naam zeer zeker eer aangedaan. (ARCAM/FG)