Zuiderkerk


 
Zuiderkerkhof 72
Amsterdam
Hendrick de Keyser
1611
Cultuur, Religie
 

In de Nieuwmarktbuurt, niet ver van de Sint Antoniesluis, is een gezichtsbepalende kerk van Amsterdam te vinden: de Zuiderkerk. In het begin van de zeventiende eeuw besloot het stadsbestuur tot de bouw, naar een ontwerp van stadsbouwmeester Hendrick de Keyser. In 1611 werd het kerkgebouw geopend en drie jaar later was de toren volledig voltooid.

De kerk is vanaf de Sint Antoniesbreestraat te bereiken via de poort van het Zuiderkerkhof. De poort is ontworpen door de schoonzoon van De Keyser, Nicholas Stone. Aan voor- en achterzijden van de poort zijn doodshoofden te vinden, die de functie van het Zuiderkerkhof laten zien. Op het kerkhof werden de ‘gewone burgers’ begraven. In de kerk werden personen van aanzien begraven en ook het eerste kind van Rembrandt van Rijn, dat nog geen drie maanden oud is geworden. De begrafenis kostte de schilder vier gulden.

De protestantse kerk is ontworpen in de renaissancestijl, met classicistische ornamenten en vormen. De bouw van de kerk begon in 1603. Het bouwproces werd vervolgens een aantal jaren gestaakt, wegens geldproblemen en een pestuitbraak. In 1611 kon de kerk toch officieel geopend worden. De toren van de kerk en de afsluiting eromheen werden pas in 1614 afgerond. De laatste kerkdienst, een huwelijk, vond plaats in 1929.

Het gebouw werd wegens bouwvalligheid gesloten in 1970. In de late jaren zeventig is de kerk gerestaureerd. De architect Hans Hagenbeek heeft het interieur voor de nieuwe functie aangepast, met tussenvloeren en glazen wanden. Daarna konden de Dienst Ruimtelijke Ordening en de Dienst Wonen gebruikmaken van de kerk. De laatste jaren wordt de Zuiderkerk gebruikt als verhuur- en evenementenlocatie.

In 2011 startte een volgende restauratie van de kerk en de toren. In opdracht van Stadsdeel Centrum maakte Archivolt architecten een plan voor de ontzouting van de buitenkant van de kerk en de restauratie van de dakbedekking. In 2012 werd de hele restauratie afgerond en sindsdien kan het gebouw weer een tijdje mee. (ARCAM/Rick Bleumink).